هدف از انجام این آزمایش:
بررسی وضعیت سلامت عمومی
غربالگری، تشخیص یا پایش انواع بیماری ها و شرایطی که بر سلول های خونی تأثیر می گذارد مانند کم خونی (آنمی)، عفونت، التهاب، سرطان، اختلالات انعقادی (خونریزی).
شمارش کامل خون (CBC) آزمایشی است که سلولهای در گردش خون را آنالیز می کند. این سلولها عبارتند از گلبول های قرمز، گلبول های سفید و پلاکت ها. در واقع آزمایش CBC می تواند سلامت کلی بدن را ارزیابی کرده و به تشخیص انواع بیماری ها مانند عفونت، کم خونی، التهاب و سرطان خون (لوسمی) کمک نماید.
سلولهای خونی عمدتا در مغز استخوان تولید و بالغ می شوند. این سلولها در شرایط طبیعی و در صورت نیاز، به جریان خون آزاد می شوند. در آزمایش CBC سه نوع سلول آنالیز شده که عبارتند از:
سلولهای در گردش خون به مجموعهای از سلولها اشاره دارند که در مایع خونی (پلاسما) معلق هستند و وظایف مختلفی را در بدن انجام میدهند. این سلولها بهطور عمده شامل سه نوع اصلی هستند:
1. گلبولهای قرمز (Erythrocytes)
- وظیفه: گلبولهای قرمز اصلیترین وظیفه را در حمل اکسیژن از ریهها به بافتهای بدن و همچنین حمل دیاکسید کربن از بافتها به ریهها دارند.
- ساختار: این سلولها به شکل دیسکهای دو طرفه هستند و فاقد هستهاند. این ویژگی به آنها اجازه میدهد که فضای بیشتری برای هموگلوبین (پروتئینی که اکسیژن را حمل میکند) داشته باشند.
- مدت عمر: معمولاً حدود 120 روز در گردش خون باقی میمانند.
2. گلبولهای سفید (Leukocytes)
- وظیفه: گلبولهای سفید سیستم ایمنی بدن را تشکیل میدهند و نقش مهمی در دفاع از بدن در برابر عفونتها و بیماریها دارند.
- انواع: چندین نوع مختلف گلبول سفید وجود دارد، از جمله:
- نوتروفیلها: برای مبارزه با عفونتهای باکتریایی.
- لنفوسیتها: شامل سلولهای B و T که در پاسخ ایمنی و تولید آنتیبادیها نقش دارند.
- مونوسیتها: به بافتها مهاجرت کرده و به ماکروفاژها تبدیل میشوند که عفونتها را بلعیده و از بین میبرند.
- ایوزینوفیلها: در مبارزه با عفونتهای انگلی و واکنشهای آلرژیک نقش دارند.
- بازوفیلها: در واکنشهای آلرژیک و التهاب شرکت میکنند.
3. پلاکتها (Thrombocytes)
- وظیفه: پلاکتها نقش حیاتی در لخته شدن خون و جلوگیری از خونریزی دارند. آنها به محل آسیبدیدگی عروق خونی میچسبند و به تشکیل لخته کمک میکنند.
- ساختار: پلاکتها سلولهای کامل نیستند، بلکه تکههایی از سلولهای بزرگتر به نام مگاکاریوسیتها هستند.
- مدت عمر: معمولاً چند روز در گردش خون باقی میمانند.
سلولهای در گردش خون نقشهای حیاتی در حفظ سلامتی و عملکرد صحیح بدن دارند. گلبولهای قرمز اکسیژن را حمل میکنند، گلبولهای سفید از بدن در برابر عفونتها محافظت میکنند و پلاکتها به جلوگیری از خونریزی کمک میکنند. درک این سلولها و عملکرد آنها میتواند به ما کمک کند تا بهتر بفهمیم چگونه بدن ما با بیماریها و آسیبها مقابله میکند.